اگر شما یا یکی از اطرافیانتان به اختلال بیش فعالی و نقص توجه (ADHD) مبتلا باشید، احتمالاً درباره ارتباط بیش فعالی و چاقی سؤالات زیادی دارید. بسیاری از افراد تصور میکنند داروهای بیش فعالی تنها بر تمرکز اثر میگذارند، اما واقعیت این است که این اختلال میتواند روی عادتهای غذایی، وزن بدن و حتی سبک زندگی نیز تأثیر قابلتوجهی داشته باشد.
اگر شما یا یکی از اطرافیانتان به اختلال بیش فعالی و نقص توجه (ADHD) مبتلا باشید، احتمالاً درباره ارتباط بیش فعالی و چاقی سؤالات زیادی دارید.
آیا داروهای بیش فعالی باعث چاقی میشوند؟
بسیاری از داروهای مورد استفاده برای درمان ADHD مانند ریتالین و ویوانس در ساعات اولیه مصرف باعث کاهش اشتها میشوند. به همین دلیل برخی افراد در طول روز غذای کمتری مصرف میکنند.
اما زمانی که اثر دارو کاهش پیدا میکند، معمولاً احساس گرسنگی شدید ایجاد میشود. این موضوع بهویژه در ساعات عصر و شب بیشتر دیده میشود.
در چنین شرایطی فرد ممکن است:
حجم زیادی غذا مصرف کند.
به سراغ تنقلات برود.
میل شدیدی به شیرینی و فستفود پیدا کند.
کنترل کمتری روی میزان غذا خوردن داشته باشد.
در نتیجه، با وجود کاهش اشتها در بخشی از روز، احتمال افزایش وزن در طولانیمدت وجود دارد.
چرا افراد بیش فعال بیشتر در معرض اضافه وزن هستند؟
تحقیقات نشان دادهاند که افراد مبتلا به ADHD چندین برابر بیشتر از سایر افراد در معرض چاقی قرار دارند.
یکی از مهمترین دلایل این موضوع، رفتارهای تکانشی است. افراد بیش فعال معمولاً در برابر وسوسههای غذایی مقاومت کمتری دارند. به همین دلیل ممکن است بدون برنامهریزی یا احساس گرسنگی واقعی غذا مصرف کنند.
برای مثال:
خوردن یک تکه دیگر پیتزا سخت به نظر نمیرسد.
مصرف چندین بسته تنقلات در یک وعده اتفاق میافتد.
کنترل حجم غذا دشوارتر میشود.
همین رفتارها در طول زمان میتواند به افزایش وزن و چاقی منجر شود.
نقش دوپامین در ارتباط بیش فعالی و چاقی
یکی از مهمترین عوامل مؤثر در رابطه بین بیش فعالی و چاقی، مادهای شیمیایی در مغز به نام دوپامین است.
دوپامین در ایجاد احساس لذت، انگیزه و رضایت نقش مهمی دارد. بسیاری از پژوهشها نشان دادهاند که عملکرد سیستم دوپامین در افراد مبتلا به ADHD با سایر افراد تفاوت دارد.
به همین دلیل مغز فرد بیش فعال دائماً به دنبال فعالیتهایی میگردد که بتوانند احساس لذت سریع ایجاد کنند.
میتوانند بهسرعت ترشح دوپامین را افزایش دهند. همین موضوع باعث میشود افراد مبتلا به ADHD بیشتر به این نوع غذاها گرایش پیدا کنند.
چگونه میتوان از افزایش وزن در افراد بیش فعال جلوگیری کرد؟
خوشبختانه با چند راهکار ساده میتوان احتمال افزایش وزن را کاهش داد.
بهتر است محیط زندگی خود را به شکلی مدیریت کنید که دسترسی به خوراکیهای ناسالم کمتر شود.
پیشنهاد میشود مواد غذایی زیر همیشه در دسترس باشند:
میوههای تازه
سبزیجات تازه
هویج و کرفس
بادام و سایر مغزها
لبنیات کمچرب
آب کافی
همچنین برنامه غذایی منظم، خواب کافی و فعالیت بدنی روزانه میتواند به کنترل اشتها و مدیریت وزن کمک کند.
در کنار این موارد، مراجعه به روانشناس یا متخصص تغذیه میتواند به افراد مبتلا به ADHD کمک کند تا رفتارهای غذایی خود را بهتر مدیریت کنند.
در نهایت امیدواریم این مقاله توانسته باشد اطلاعات مفیدی درباره ارتباط میان بیش فعالی و اضافه وزن در اختیار شما قرار دهد. اگر درباره سلامت روان، کنترل وزن یا درمان ADHD نیاز به مشاوره تخصصی دارید، میتوانید با دکتر سعید بهکام تماس بگیرید و از خدمات مشاوره بهرهمند شوید.
آیا اختلال نقص توجه میتواند باعث پرخوری شود؟
بله، رفتارهای تکانشی و ضعف در کنترل لحظهای تصمیمها میتواند احتمال مصرف بیش از حد خوراکیها را افزایش دهد.
چرا برخی افراد مبتلا به این اختلال به فستفود علاقه بیشتری دارند؟
زیرا غذاهای پرچرب و شیرین میتوانند احساس لذت فوری ایجاد کنند و سیستم پاداش مغز را تحریک کنند.
آیا تغییر سبک زندگی در کنترل وزن این افراد مؤثر است؟
بله، فعالیت بدنی منظم، تغذیه سالم و مدیریت رفتارهای روزمره نقش مهمی در حفظ تناسب اندام دارند.
به دنبال مشاوره ی حرفهای برای بهبود مسائل زناشویی و یا مسائل مربوط به سلامت روان خود هستید؟
