رسیدگی به مشکلات روده در کنار جراحی و مراقبتهای پزشکی، مسیر نویدبخشی برای کنترل آندومتریوز ایجاد میکند. امروزه پژوهشها نشان میدهند که ارتباط آندومتریوز و سلامت روده میتواند نقش مهمی در کاهش التهاب و بهبود کیفیت زندگی بیماران داشته باشد.
رسیدگی به مشکلات روده در کنار جراحی و مراقبتهای پزشکی، مسیر نویدبخشی برای کنترل آندومتریوز ایجاد میکند. امروزه پژوهشها نشان میدهند که ارتباط آندومتریوز و سلامت روده میتواند نقش مهمی در کاهش التهاب و بهبود کیفیت زندگی بیماران داشته باشد.
مائورین، ساکن شمالغرب اقیانوس آرام، سالها با آندومتریوز عمقی زندگی کرده است. او پس از چند جراحی و برداشتن ضایعات شکمی و دیافراگمی، رژیم غذایی خود را تغییر داد. حذف کافئین و غذاهای فرآوریشده و جایگزینی آنها با خوراکیهای کامل و ضدالتهابی به کاهش درد او کمک کرد.
آندومتریوز درمان قطعی ندارد. با این حال، مائورین اکنون درد خود را بهتر کنترل میکند و انرژی بیشتری دارد. او میگوید زمانی که درمان روده را آغاز کرد، احساس کرد فرصتی تازه برای بهبودی پیدا کرده است.
آندومتریوز درمان قطعی ندارد. با این حال، مائورین اکنون درد خود را بهتر کنترل میکند و انرژی بیشتری دارد.
آندومتریوز؛ بیماری فراتر از دستگاه تولیدمثل
در گذشته تصور میشد آندومتریوز فقط دستگاه تولیدمثل را درگیر میکند. اما تحقیقات جدید نشان میدهند این بیماری میتواند کل بدن را تحت تأثیر قرار دهد. در واقع، ارتباط آندومتریوز و سلامت روده نشان میدهد که این عارضه تنها به رحم محدود نیست.
آندومتریوز زمانی رخ میدهد که بافتی مشابه پوشش داخلی رحم در خارج از رحم رشد کند. این بافت ممکن است به تخمدانها، مثانه، روده، دیافراگم و حتی ریهها بچسبد. در موارد شدید، چسبندگی اندامها ایجاد میشود و عوارض جدی به همراه دارد.
علاوه بر درد شدید قاعدگی، بسیاری از بیماران با خستگی مزمن، مشکلات گوارشی، درد هنگام رابطه جنسی، ناباروری و حتی مشکلات تنفسی روبهرو هستند. تشخیص این بیماری نیز معمولاً بین ۶ تا ۱۰ سال طول میکشد.
مطالعات مقدماتی نشان میدهند بین آندومتریوز و افزایش نفوذپذیری روده، که به «روده نشتپذیر» معروف است، ارتباط وجود دارد. در این وضعیت، جداره روده آسیب میبیند و مواد التهابی وارد جریان خون میشوند. در نتیجه، التهاب گستردهتری در بدن شکل میگیرد و علائم بیماری تشدید میشود.
البته روده نشتپذیر هنوز یک تشخیص رسمی پزشکی محسوب نمیشود. با این حال، پژوهشها نشان میدهند که برهم خوردن تعادل میکروبیوم روده میتواند سد دفاعی روده را تضعیف کند. این مسئله با بیماریهای التهابی از جمله آندومتریوز مرتبط است.
با وجود این یافتهها، هنوز رابطه علّی قطعی اثبات نشده است. اما شواهد موجود اهمیت توجه به سلامت روده را پررنگتر میکنند.
البته روده نشتپذیر هنوز یک تشخیص رسمی پزشکی محسوب نمیشود.
آیا بهبود سلامت روده باعث درمان آندومتریوز میشود؟
پاسخ کوتاه این است: خیر. بهبود سلامت روده میتواند التهاب را کاهش دهد و برخی علائم را تسکین دهد، اما درمان قطعی محسوب نمیشود.
امروزه بسیاری از متخصصان، جراحی موضعی برای برداشتن کامل ضایعات را مؤثرترین روش درمان آندومتریوز عمقی میدانند. با این حال، جراحیهای ناقص ممکن است باعث تداوم بیماری شوند. همچنین، هیسترکتومی همیشه درمان قطعی نیست و در صورت باقی ماندن ضایعات، علائم ادامه خواهند داشت.
بنابراین، متخصصان بر یک رویکرد جامع تأکید دارند؛ رویکردی که جراحی را با اصلاح سبک زندگی و تقویت سلامت روده ترکیب میکند.
راهکارهای تقویت سلامت روده در بیماران آندومتریوز
برای بهبود سلامت روده و کمک به کنترل علائم، اقدامات زیر توصیه میشود:
۱. مصرف غذاهای ضدالتهابی
سبزیجات برگدار، انواع توت، ماهی سالمون و زردچوبه به کاهش التهاب کمک میکنند.
۲. حذف محرکهای غذایی
گلوتن، لبنیات و قندهای افزوده را برای ۴ تا ۶ هفته حذف کنید و تغییر علائم را بررسی کنید.
۳. استفاده هوشمندانه از پروبیوتیکها
غذاهای تخمیری مانند کیمچی یا ماستهای گیاهی میتوانند به تعادل میکروبیوم کمک کنند.
۴. افزایش مصرف فیبر
میوهها، سبزیجات، حبوبات و غلات کامل فاقد گلوتن منبع خوبی از فیبر هستند. فیبر به دفع استروژن اضافی و تنوع باکتریهای مفید روده کمک میکند.
۵. مدیریت استرس
تمرین ذهنآگاهی، خواب باکیفیت و ورزش ملایم مانند یوگا میتوانند التهاب را کاهش دهند.
تمرین ذهنآگاهی، خواب باکیفیت و ورزش ملایم مانند یوگا میتوانند التهاب را کاهش دهند.
در مقاله ی علمی که در کتابخانه ملی آمریکا منتشر شده، بررسی کرده است که درمان هورمونی با دایدروژسترون (dydrogesterone) چگونه میتواند بر عملکرد جنسی در زنان مبتلا به آندومتریوز تأثیر بگذارد. آندومتریوز یک بیماری مزمن وابسته به استروژن است که اغلب با درد شدید لگن و مشکلات عملکرد جنسی همراه است.
در این تحقیق، ۷۹ زن مبتلا به اندومتریوز بهمدت ۶ ماه تحت درمان با دایدروژسترون قرار گرفتند. تمامی شرکتکنندگان این دارو را بهصورت ۱۰ mg خوراکی روزانه مصرف کردند. برای سنجش عملکرد جنسی از ابزار استاندارد Female Sexual Function Index (FSFI) استفاده شد که حوزههای مختلفی مانند میل جنسی، برانگیختگی، روانشدگی، ارگاسم، رضایت و درد را ارزیابی میکند.
نتایج نشان داد که پس از ۶ ماه درمان، نمرات کلی عملکرد جنسی (FSFI) بهطور معنیداری افزایش یافت. بخشهایی مانند میل جنسی، رضایت، ارگاسم و کاهش درد در مقایسه با قبل از درمان بهبود قابلتوجهی داشتند (برای مثال، میانگین نمرات ارگاسم از ۳.۲۳ به ۳.۵۷ افزایش یافت و میزان رضایت از ۳.۸۵ به ۴.۱۰ رسید) که این تفاوتها از نظر آماری معنادار بودند.
این یافتهها حاکی از این است که درمان با دایدروژسترون نه تنها به کاهش درد و علائم فیزیکی آندومتریوز کمک میکند، بلکه میتواند کیفیت عملکرد جنسی را نیز بهبود بخشد. بنابراین در درمان این بیماری توجه به جنبههای جنسی و کیفیت زندگی بیمار ضروری است، و درمانهای هورمونی مانند دایدروژسترون ممکن است نقش مفیدی در بهبود عملکرد جنسی زنان مبتلا داشته باشند.
به دنبال مشاوره ی حرفهای برای بهبود مسائل زناشویی و یا مسائل مربوط به سلامت روان خود هستید؟
