بسیاری از مردانی که خودارضایی میکنند پرسشی آرام با خود دارند که چندان به پزشکی ربط ندارد: این عادی است یا چیزی دربارهٔ من می‌گوید؟ چهار پژوهش میان ۲۰۲۲ و ۲۰۲۶ از زاویه‌های دیگر به این پرسش نزدیک شده‌اند: چرا مردم خودارضایی میکنند، احساس گناه چه نسبتی با سلامت روان دارد، آیا خودارضایی با خواب همراه است، و پریشانی و خودارضایی کِی همراه می‌شوند. هیچ‌کدام پرسش اخلاقی را حل نمی‌کنند و برای این کار طراحی هم نشده‌اند.
یک پژوهش ساخت مقیاس مستقیم همین را پرسید. در پژوهش دییونگ و آدامز (۲۰۲۴)، ۲۹۶۰ بزرگسال ۱۸ تا ۸۴ ساله که در یک سال گذشته خودارضایی کرده بودند (۶۰٫۲٪ مرد و ۳۶٫۸٪ زن) به گویه‌هایی دربارهٔ انگیزه‌هایشان پاسخ دادند. تحلیل عاملی هشت انگیزه را نگه داشت: خیال‌پردازی، لذت یا برانگیختگی، اجبار، بهبود، نارضایتی جنسی، مقابله، کارایی و پرهیز از رابطهٔ جنسی پرخطر. این ساختار در مردان و زنان و در افراد دارای شریک جنسیِ فعال و بدون آن برقرار ماند.
نویسندگان یادآور می‌شوند که یافته‌های پیشین دربارهٔ خودارضایی و بهزیستی ناهمسوست و پیشنهاد میکنند انگیزه‌ها شاید بتوانند این ناهمسویی را روشن کنند. بهعنوان مثالی از ما، نه از نویسندگان، یک رفتار یکسان می‌تواند برای یک نفر لذت باشد و برای دیگری مقابله. همبستگی‌های مقدماتی انگیزه‌ها را به میل جنسی، دین‌داری، افسردگی، اضطراب و نگرش به خودارضایی پیوند دادند.
محدودیت‌ها روشن است. این پژوهش اعتبارسنجی یک ابزار سنجش بود؛ پس انگیزه را می‌سنجد، نه پیامد را. بر یک پیمایش خودگزارشی تکیه دارد و نشان نمی‌دهد کدام انگیزه با بهزیستی بهتر یا بدتر همراه است. از نگاه بالینی، پرسیدن «چرا» و نه فقط «چند بار» از مراجع آگاهی‌بخش‌تر از شمارش دفعات به نظر می‌رسد؛ این نظر بالینی است، نه یافتهٔ این پژوهش.
مردی تنها لبهٔ تخت در سپیده‌دم؛ گناه و پریشانی از متغیرهایی‌اند که پژوهش‌ها در کنار خودارضایی سنجیده‌اند — Image: AI-generated
جملهٔ قابل‌نقل: بر پایهٔ یک پژوهش ساخت مقیاس، مردم دست‌کم هشت انگیزهٔ متفاوت برای خودارضایی گزارش میکنند.
احساس گناه جنسی با سلامت روان چه رابطه‌ای دارد؟
پژوهش واکس و همکاران (۲۰۲۲) ۱۶۵ مرد مجرد با میانگین سنی ۲۳٫۳ سال از جامعهٔ یهودیان ارتدوکس ملی در اسرائیل را بررسی کرد؛ جامعه‌ای که خودارضایی، پورنوگرافی و رابطهٔ پیش از ازدواج می‌تواند با شریعتش در تضاد باشد. احساس گناه و شرم جنسی با اضطراب و افسردگی رابطهٔ مثبت و با رضایت از زندگی رابطهٔ منفی داشت.
شگفتی در متغیر تعدیل‌کننده بود. نویسندگان انتظار داشتند این رابطه در دین‌دارترین مردان قوی‌تر باشد. عکس آن دیده شد: در سطح پایین دین‌داری، گناه و شرم با پیامدهای روانی بدتر همراه بود، اما در سطح بالای دین‌داری رابطهٔ معناداری پیدا نشد. نویسندگان پیشنهاد میکنند در دین عناصری باشد که به فرد در مقابله با احساس گناه کمک کند.
محدودیت‌ها همان‌قدر روشن است: یک جامعهٔ دینی، مردان جوان مجرد، پرسش‌نامه‌های برخط بدون پیگیری، و سنجهٔ گناهی که چند رفتار را پوشش می‌داد، نه فقط خودارضایی را. تعمیم این یافته‌ها به مردان در زمینه‌های دینی یا فرهنگی دیگر فرضیه است، نه نتیجه.
خوانندهٔ روانکاوانه اینجا پرسشی اضافه میکند: گناه دقیقاً به چه چیز چسبیده است؛ به عمل، به خیال، یا به خودِ منع؟ فروید در ۱۹۱۲ دربارهٔ این موضوع نوشته است؛ این یک عدسی تفسیری است، نه یافتهٔ پژوهش.
جملهٔ قابل‌نقل: در این نمونه، گناه و شرم با اضطراب و افسردگی بیشتر همراه بود، ولی این رابطه در دین‌دارترین مردان معنادار نبود.
آیا خودارضایی خواب را بهتر میکند؟
باور رایج می‌گوید بله. پژوهش اوسترلینگ و همکاران (۲۰۲۳) این باور را با ۲۵۶ شرکت‌کننده، بیشتر دانشجو، در دو بخش آزمود. در بخش پرسش‌نامه‌ای، مردان و زنان هر دو رابطهٔ جنسی با شریک و خودارضایی همراه با ارگاسم را بهبوددهندهٔ زمان به خواب رفتن و کیفیت خواب می‌دانستند، و فعالیت جنسی بدون ارگاسم را برای خواب زیانبار می‌دانستند؛ این برداشت در مردان قوی‌تر بود.
دفتر خاطرات ۱۴ روزه روایت محدودتری داشت. در ۲۰۷۶ ثبت از ۱۵۹ شرکت‌کننده، فقط رابطهٔ جنسی با شریک همراه با ارگاسم با تأخیر کمتر در به خواب رفتن (b = −۰٫۰۸) و کیفیت خواب بهتر (b = ۰٫۱۹) همراه بود. خودارضایی، با ارگاسم یا بیارگاسم، با تغییر خواب همراه نبود و تفاوت جنسیتی هم پیدا نشد.
محدودیت‌ها: بیشتر دانشجو، سنجش ذهنی خواب، و طرح مشاهده‌ای.
جملهٔ قابل‌نقل: در یک پژوهش خاطرات ۱۴ روزه، فقط رابطهٔ جنسی با شریک همراه با ارگاسم با خواب بهتر همراه بود؛ خودارضایی نه.
پریشانی و خودارضایی کِی با هم همراه می‌شوند؟
پژوهش انگلهارت و همکاران (۲۰۲۶) از یک نمونهٔ نمایندهٔ ملی آمریکا شامل ۲۷۷۳ بزرگسال (۵۳٫۷٪ زن) استفاده کرد. استفادهٔ مشکلساز از پورنوگرافی با اضطراب، افسردگی، تنهایی و با بسامد استفاده از پورنوگرافی و خودارضایی همبستگی داشت. دو برهم‌کنش برجسته بود: تنهایی همراه با استفادهٔ پرتکرار از پورنوگرافی (β = ۰٫۱۰) و پریشانی روانی همراه با خودارضایی پرتکرار (β = ۰٫۱۱) با استفادهٔ مشکلساز بیشتر از پورنوگرافی همراه بودند.
نویسندگان پیشنهاد میکنند افرادی که در کنار پورنوگرافی تنهایی را تجربه میکنند و در کنار خودارضایی پریشانی روانی را، شاید آسیب‌پذیرتر باشند. طرح مقطعی است و نمی‌تواند بگوید پریشانی رفتار را پیش می‌برد، رفتار پریشانی را عمیق میکند، یا هر دو. پیامد سنجیده‌شده استفادهٔ مشکلساز از پورنوگرافی بود، نه خودارضایی به‌خودی‌خود.
از نگاه بالینی، به نظر می‌رسد بسامد به‌تنهایی نشانه نباشد؛ اینکه رفتار برای فرد چه کاری میکند، مثلاً تسکین، گریز یا هم‌نشینی در برابر تنهایی، مهم‌تر است. این نظر بالینی است، نه یافته.
جملهٔ قابل‌نقل: پریشانی همراه با خودارضایی پرتکرار با استفادهٔ مشکلساز از پورنوگرافی همراه بود، ولی این طرح نمی‌تواند نشان دهد کدام اول می‌آید.
پژوهشهای بازبینیشده در اینجا زیانرساندن خودِ خودارضایی به سلامت روان را نشان نمیدهند. آنچه نشان میدهند همراهیهاست: در یک نمونهٔ مردان جوان دیندار، گناه و شرم با اضطراب و افسردگی بیشتر همراه بود، و پریشانی روانی همراه با خودارضایی پرتکرار با استفادهٔ مشکلساز از پورنوگرافی. اینها همراهیاند، نه اثبات علّیت.
آیا خودارضایی به خوابیدن کمک میکند؟
در دادههای دفتر خاطرات نه. در پژوهش اوسترلینگ و همکاران (۲۰۲۳) خودارضایی، با ارگاسم یا بیارگاسم، با تغییر خواب همراه نبود، هرچند شرکتکنندگان در پرسشنامه باور داشتند خودارضایی همراه با ارگاسم کمک میکند. فقط رابطهٔ جنسی با شریک همراه با ارگاسم با خواب بهتر همراه بود.
چرا بعضیها در استرس یا تنهایی خودارضایی میکنند؟
مقابله یکی از هشت انگیزهٔ یافتشده در پژوهش دییونگ و آدامز (۲۰۲۴) بود؛ انگیزههای دیگر شامل پرهیز از رابطهٔ جنسی پرخطر است و این پژوهش تنهایی را بهعنوان انگیزه بررسی نکرد. اینکه مقابله از راه خودارضایی در درازمدت مفید است یا زیانبار، آزموده نشد.
چه وقت باید با متخصص صحبت کرد؟
پژوهشهای بازبینیشده آستانهای را آزمودند. بهعنوان توصیهٔ بالینی، نه یافتهٔ پژوهشی، گفتوگو وقتی ارزش دارد که رفتار از کنترل خارج به نظر برسد، با پریشانی یا گناه پایدار همراه باشد، یا با رابطه، کار یا خواب تداخل پیدا کند.
پژوهش‌ها کنار هم چه می‌توانند بگویند؟
داده‌ها محدودند: ۲۹۶۰ بزرگسال در پژوهش انگیزه‌ها، ۱۶۵ مرد مجرد در پژوهش گناه، ۲۵۶ شرکت‌کننده (۱۵۹ نفر در بخش دفتر خاطرات) در پژوهش خواب، و ۲۷۷۳ بزرگسال در پژوهش پریشانی. هیچ‌یک از پژوهش‌ها آزمود که خودارضایی چیزی را ایجاد یا درمان میکند.
موضع من روشن است: اینکه رفتار برای فرد چه معنایی دارد و چه مقدار گناه یا پریشانی همراهش است، سزاوار توجه بالینیِ بیشتری از بسامد آن است. پرسش اخلاقی بیرون از قلمروی این شواهد است.
به دنبال مشاوره ی حرفه‌ای برای بهبود مسائل زناشویی و یا مسائل مربوط به سلامت روان خود هستید؟
de Jong DC, Adams KN. The Motives for Solo Masturbation Scale: Development and Preliminary Validation. J Sex Marital Ther. 2024;50(7):855-877. PMID: 39155865. DOI: 10.1080/0092623X.2024.2391348
Wacks Y, Lazar A, Sommerfeld E. The Moderating Effect of Religiousness on the Relation Between Sexual Guilt and Shame and Well-Being Among Jewish Religious Single Men. Arch Sex Behav. 2022;52(4):1549-1559. PMID: 36522562. DOI: 10.1007/s10508-022-02494-2
Oesterling CF, Borg C, Juhola E, Lancel M. The influence of sexual activity on sleep: A diary study. J Sleep Res. 2023;32(4):e13814. PMID: 36646500. DOI: 10.1111/jsr.13814
Engelhardt R, Maes J, Grubbs JB, Trommer D, Kraus SW. Problematic Pornography Use and Psychological Distress in the USA: A Nationally Representative Study. Arch Sex Behav. 2026;55(1):427-440. PMID: 41559436. DOI: 10.1007/s10508-025-03266-4
Freud S. Contributions to a Discussion on Masturbation (1912). In: The Standard Edition of the Complete Psychological Works of Sigmund Freud, vol. 12. London: Hogarth Press. [Needs further verification: page range not checked.]
اعتبار تصاویر
هر سه تصویر این مقاله با هوش مصنوعی ساخته شده و از کتابخانهٔ تصویر خود سایت‌اند. هیچ فرد واقعی در آن‌ها تصویر نشده است.
